Wat je als ruiter van toptennissers kunt leren

Vorige week zag ik vanuit een ooghoek een Rik-en-ik demo. Rik was mijn eerste paard, hij was van het voorvorige alfabet, dus van lang geleden. Rik had een apart gevoel voor humor, dat maakte rijden met hem tot een bijzondere ervaring ;-)

Zoals die keer dat we met een grote groep buiten reden. Met zijn allen gingen we in een flinke galop over een zandweg toen Rik ineens rechtsaf een bospad in sloeg. Oeps! Ik had mazzel dat ik bleef zitten want dit was wel heel onverwacht. De rest wist niet wat ze overkwam, ineens was er een paard verdwenen.

Dat soort grappen had hij vaker, soms wilde hij zomaar ergens niet onderdoor of overheen. Of hij wilde plotseling niet meer afwenden. Tegenwoordig zijn er duizend-en-manieren om zoiets op te lossen, maar mijn instructeur uit die tijd zei: “dan wend je gewoon niet af, rij je rechtdoor en rij je ergens verderop de wending”. Achteraf was dat geen geweldig advies, want…

Een out of control paard met een hulpeloze ruiter

De eerstvolgende keer dat Rik niet af wou wenden reed ik gewoon rechtdoor. En rechtdoor en rechtdoor en nog verder rechtdoor. Tot we een prikkeldraadomheining tegenkwamen. We zagen hem te laat en gingen flink over de kop. Gelukkig liep het goed af en waren we allebei nog heel. Maar gewoon rechtdoor rijden heb ik maar niet meer gedaan.

Zoiets zag ik vorige week dus ook. Ik was zelf geconcentreerd met een klant bezig toen ik een paar keer achter elkaar een paard out of control langs zag flitsen. De ruiter zat er hulpeloos op en het paard ging gewoon zijn eigen gang.

Natuurlijk waren Rik-en-ik en de combi van vorige week dramatische voorbeelden. Zulke ruiters hebben op dat moment niks in te brengen en hun paard doet maar wat. Van een ruiter ‘die de dans leidt’ is allang geen sprake meer.

Controleverlies

Maar het kan ook subtieler, dat je een beetje de controle over je paard verliest. Bijvoorbeeld als je paard een wending iedere keer net iets groter maakt dan jij zou willen. Je wilt hem wel kleiner maken, maar dat lukt gewoon niet.

Het lijkt wel alsof je op zeker moment een point of no return voorbij bent. Het paard neemt het over en je mag alleen nog mee. Dat is hartstikke vervelend! Zo had je paardrijden niet bedoeld. En zo ís het ook niet bedoeld.

Bij paardrijden ben jij als ruiter degene die de dans leidt. Als dat even niet zo is, is het zaak om dat snel terug te krijgen. Maar hoe doe je dat slim? Hoe heb je in no time de controle over je paard terug?

“It’s not what happens that counts, it’s what you do when it happens.”

Toptennissers letten op hun tegenstander

Uit onderzoek bij toptennissers is gebleken dat de beste tennissers zich niet richten op de bal, maar op de lichaamsbewegingen van de tegenstander. Zo weten ze al waar ze moeten gaan staan, nog voordat de tegenstander de bal heeft geraakt.

Toptennissers reageren dus sneller op hun tegenstander. Niet door het verbeteren van hun reactietijd, maar simpelweg door meer te zien. Door heel goed waar te nemen dus.

Bij paardrijden is dat niet veel anders. Een goede ervaren ruiter heeft ook meteen door als het paard ook maar iets verandert (en reageert daar ook nog eens slim op). Je paard is niet bepaald je tegenstander, maar ook dan komt het op goed waarnemen aan.

Waarnemen versnelt je reactie

Hoe kun je dat bij jezelf verbeteren? Als simpel voorbeeld neem ik het paard dat iedere keer de wending net iets te groot loopt. Let dan eens heel goed op wát er eigenlijk gebeurt.

Op welk punt merk je dat de wending gaat ‘mislukken’? En hoe merk je dat? Wat merk je bij je paard? Merk je misschien dat je paard heel iets verstrakt? Buigt hij minder in zijn hele lichaam en alleen bij zijn schouder? Neemt hij net iets meer druk op een van beide teugels? Merk je misschien dat je paard zijn oren naar voren draait?

En wat merk je bij jezelf? Voel je misschien het contact met je buitenzitbeentje minder worden? Komt je buitenschouder meer naar voren? Ga je prutsen met je binnenteugel omdat anders de wending te groot wordt? Schiet je adem omhoog in reactie op je paard? Blijf je zelf in balans of verlies je dat door de actie van je paard? Hou wel de 1-2-3 regel in de gaten en ga niet eindeloos door in iets wat niet goed gaat.

Kortom: Door goed waar te nemen verbeter je jezelf als ruiter. Let dus als je de controle kwijtraakt eens heel zorgvuldig op wat echt het allereerste signaal is bij jou of je paard.

PS Met Rik en mij is het helemaal goed gekomen. We hebben samen heel veel plezier beleefd en we hebben het op wedstrijden ook nog best aardig gedaan. Dat afwenden hebben we dus wel onder de knie gekregen ;-)

© Albertine ‘t Hoen

Lees ook: